دیزجـــــی
در حال بارگذاری...
در حال بارگذاری...
با نصب اپلیکیشن، دسترسی سریعتر و تجربهی بهتری خواهید داشت
واردات خودروهای کارکرده که طی ماههای گذشته یکی از موضوعات مهم بازار خودرو بوده، حالا از مرحله بحث و تصمیمگیری عبور کرده و وارد فاز اجرایی شده است.
فعال شدن امکان ثبت سفارش خودروهای کارکرده در سامانه جامع تجارت، مسیر واردات این خودروها را شفافتر کرده و میتواند در ماههای آینده بر بازار خودروهای خارجی و حتی بخشی از خودروهای مونتاژی اثرگذار باشد.
با این حال، فعال شدن ثبت سفارش به معنای ورود فوری حجم زیادی از خودرو به بازار یا کاهش ناگهانی قیمتها نیست. هزینه تأمین ارز، تعرفهها، حملونقل، مالیات و عوارض، هزینههای ترخیص و همچنین میزان واقعی عرضه خودروهای وارداتی، عواملی هستند که در نهایت قیمت خودرو را تعیین خواهند کرد.
بر اساس سازوکار جدید، ثبت سفارش خودروهای کارکرده از محل ماده ۱۱ قانون ساماندهی صنعت خودرو در سامانه جامع تجارت امکانپذیر شده است. به این ترتیب، واردکنندگان واجد شرایط میتوانند فرآیند ثبت سفارش خودروهای مشمول مقررات را آغاز کنند.
این اتفاق از آن جهت اهمیت دارد که واردات خودروهای کارکرده پیش از این بیشتر در مرحله مقررات، آییننامهها و فراهمکردن زیرساختهای اجرایی قرار داشت؛ اما اکنون بخشی از فرآیند واردات وارد مرحله عملیاتی شده است.
در سال ۱۴۰۵، خودروهای کارکرده با مدلهای ۲۰۲۱، ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ در چارچوب مقررات اعلامشده مشمول ثبت سفارش هستند.
البته مدل خودرو بهتنهایی برای واردات کافی نیست و خودرو باید سایر الزامات فنی، زیستمحیطی و مقرراتی را نیز رعایت کند. بنابراین نمیتوان صرفاً با استناد به سال ساخت، واردات یک خودروی مشخص را قطعی دانست.
فرآیند واردات خودروهای کارکرده با الزامات مختلفی همراه است. از مهمترین شرایط مطرحشده میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
ثبت سفارش توسط شرکتهای دارای کارت بازرگانی فعال
امکان تأمین ارز از محل ارز خود یا ارز دیگران
ثبت سفارش با یورو
ارائه تأییدیه مربوط به تأمین قطعات و خدمات پس از فروش
دریافت مجوزهای فنی مورد نیاز از وزارت صنعت، معدن و تجارت
دریافت تأییدیههای لازم از سازمان حفاظت محیط زیست
قرار داشتن خودرو در بازه سنی تعیینشده
رعایت الزامات فنی و مقرراتی مربوط به خودروهای وارداتی
بنابراین، واردات خودروهای کارکرده همچنان یک فرآیند چندمرحلهای است و فعال شدن ثبت سفارش به معنای آن نیست که هر فرد بتواند بدون طی کردن مراحل قانونی، هر خودروی خارجی را وارد کشور کند.
یکی از مهمترین پرسشهای بازار پس از اجرایی شدن واردات خودروهای کارکرده، تأثیر آن بر قیمتهاست.
پاسخ این است که صرف آزاد شدن یا اجرایی شدن واردات، الزاماً به معنای کاهش فوری قیمت خودرو نیست.
قیمت نهایی یک خودروی وارداتی به مجموعهای از هزینهها وابسته است؛ از جمله:
قیمت خودرو در کشور مبدأ + نرخ ارز + هزینه حملونقل + تعرفه و عوارض + مالیات + هزینههای ترخیص + هزینههای خدمات و شمارهگذاری
به همین دلیل، حتی اگر قیمت خودرو در بازار جهانی مناسب باشد، افزایش نرخ ارز یا بالا بودن هزینههای واردات میتواند بخش قابلتوجهی از اثر کاهش قیمت را خنثی کند.
از سوی دیگر، میزان واردات نیز اهمیت زیادی دارد. اگر ثبت سفارش انجام شود اما تعداد خودروهای واردشده محدود باشد، اثر آن بر عرضه بازار ممکن است چندان محسوس نباشد.
مهمترین اثر اولیه واردات خودروهای کارکرده را میتوان در افزایش تنوع خودروهای قابل عرضه و ایجاد رقابت بیشتر در بازار خودروهای وارداتی جستوجو کرد.
ورود خودروهای کارکرده با مدلهای نسبتاً جدید میتواند انتخابهای بیشتری را در اختیار مصرفکنندگان قرار دهد. در صورت افزایش حجم واردات، این رقابت میتواند به بازار خودروهای مونتاژی نیز منتقل شود؛ چراکه بخشی از خریداران ممکن است میان یک خودروی مونتاژی صفرکیلومتر و یک خودروی خارجی کارکرده با مدل بالاتر، مقایسه جدیدی انجام دهند.
البته میزان این اثر به حجم واقعی واردات، استمرار عرضه و قیمت نهایی خودروهای واردشده بستگی خواهد داشت.
بین تصمیم برای واردات و عرضه گسترده خودرو در بازار فاصله وجود دارد.
ابتدا باید ثبت سفارش انجام شود، تأمین ارز صورت بگیرد، خودرو خریداری و حمل شود، مراحل قانونی و فنی طی شود و در نهایت خودرو به بازار برسد. بنابراین حتی با فراهم شدن امکان ثبت سفارش، اثر واقعی آن بر قیمتها ممکن است با فاصله زمانی ظاهر شود.
از طرف دیگر، اگر هزینه تمامشده خودرو در فرآیند واردات بالا باشد، ممکن است خودروهای وارداتی جدید با قیمتی عرضه شوند که کاهش چشمگیری نسبت به خودروهای موجود در بازار ایجاد نکند.
در نتیجه، برای ارزیابی اثر واقعی این سیاست باید منتظر آمار واردات، تعداد خودروهای ترخیصشده و قیمت نهایی خودروهای عرضهشده در بازار بود.
افرادی که قصد خرید خودروی خارجی یا استفاده از مسیر واردات را دارند، بهتر است صرفاً بر اساس تبلیغات مربوط به «واردات خودرو با قیمت پایین» تصمیم نگیرند.
پیش از هرگونه پرداخت وجه یا قرارداد، موارد زیر باید بهطور دقیق بررسی شود:
سال ساخت و مدل دقیق خودرو
امکان قانونی ثبت سفارش خودرو
وضعیت تأییدیههای فنی و زیستمحیطی
امکان تأمین قطعات یدکی
وجود خدمات پس از فروش
هزینه واقعی حمل، ترخیص و شمارهگذاری
منبع تأمین ارز و هزینه نهایی خودرو
شرایط قرارداد و مسئولیت واردکننده
زمان تقریبی تحویل خودرو
امکان شمارهگذاری و استفاده قانونی از خودرو در کشور
این بررسیها بهخصوص برای افرادی که با پیشنهادهای «واردات شخصی» یا «خودروی وارداتی با قیمت قطعی» مواجه میشوند، اهمیت بیشتری دارد.
فعال شدن ثبت سفارش خودروهای کارکرده را میتوان یکی از مراحل مهم در مسیر اجرایی شدن این سیاست دانست؛ اما قضاوت درباره اثر نهایی آن بر بازار، بدون مشاهده حجم واقعی واردات و قیمت خودروهای عرضهشده زود است.
در کوتاهمدت، مهمترین نتیجه این اتفاق میتواند باز شدن مسیر ورود خودروهای کارکرده مدل ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۳ و افزایش گزینههای پیش روی خریداران باشد. در ادامه، اگر واردات با حجم قابلتوجه و بهصورت مستمر انجام شود، افزایش عرضه و رقابت میتواند اثر بیشتری بر بازار بگذارد.
بنابراین برای خریداران، پیام اصلی فعلاً این است: ثبت سفارش فعال شده، اما ارزانی خودرو هنوز یک نتیجه قطعی و فوری نیست. قیمت نهایی خودروهای وارداتی همچنان به نرخ ارز، هزینههای واردات و میزان عرضه واقعی در بازار وابسته خواهد بود.
