وام ۴۰۰ میلیونی برای جایگزینی خودروهای فرسوده

آیین‌نامه جدید اسقاط خودروهای فرسوده پس از بیش از یک سال بررسی و هماهنگی میان حدود ۱۸ تا ۱۹ دستگاه اجرایی، به تصویب هیئت وزیران رسیده و ابلاغ شده است. بر اساس این آیین‌نامه، مالکان خودروهای فرسوده می‌توانند برای جایگزینی خودروی خود از تسهیلات حدود ۴۰۰ میلیون تومانی با نرخ حدود ۸ درصد و بازپرداخت سه‌ساله استفاده کنند.

فرشاد مقیمی، رئیس هیئت عامل ایدرو، اعلام کرده است متقاضیان هنگام ثبت اطلاعات خودرو در سامانه نوسازی ناوگان می‌توانند بین اسقاط خودرو یا جایگزینی آن با خودروی جدید انتخاب کنند. در صورت انتخاب گزینه جایگزینی، متقاضی بدون قرعه‌کشی و قرار گرفتن در صف، به خودروساز موردنظر معرفی خواهد شد.

وام ۴۰۰ میلیونی و گواهی اسقاط

تسهیلات پیش‌بینی‌شده برای این طرح حدود ۴۰۰ میلیون تومان است و با نرخ حدود ۸ درصد و بازپرداخت ۳۶ ماهه ارائه می‌شود. در صورت محاسبه این وام با سود سالانه ۸ درصد و اقساط مساوی، مبلغ هر قسط حدود ۱۲.۵ میلیون تومان خواهد بود؛ البته رقم نهایی اقساط به شرایط بانک و نحوه محاسبه تسهیلات بستگی دارد.

در کنار وام، ارزش گواهی اسقاط نیز افزایش یافته و هر گواهی حدود ۶۰ میلیون تومان تعیین شده است. برخی خودروهای فرسوده می‌توانند تا سه گواهی دریافت کنند که ارزش مجموع آنها به حدود ۱۸۰ میلیون تومان می‌رسد. بنابراین، در بهترین حالت ارزش تسهیلات و گواهی‌های اسقاط برای یک مالک می‌تواند به حدود ۵۸۰ میلیون تومان برسد.

با این حال، این مبلغ لزوماً به‌صورت وجه نقد در اختیار مالک قرار نمی‌گیرد و میزان گواهی نیز برای همه خودروها یکسان نیست. ضمن اینکه قیمت بسیاری از خودروهای صفرکیلومتر به‌مراتب بالاتر از این رقم است و مالک باید مابه‌التفاوت قیمت خودرو را تأمین کند.

ثبت‌نام چگونه انجام می‌شود؟

مالک خودرو ابتدا باید اطلاعات خود و خودروی فرسوده را در سامانه نوسازی ناوگان و اسقاط خودروهای فرسوده به نشانی nnhk.ir ثبت کند. پس از بررسی شرایط، متقاضی می‌تواند یکی از دو گزینه اسقاط یا جایگزینی را انتخاب کند.

در صورت انتخاب جایگزینی، فرد بدون قرعه‌کشی به خودروساز موردنظر معرفی می‌شود و ادامه فرآیند خرید، پرداخت و تحویل خودرو مطابق شرایط اعلامی خودروساز انجام خواهد شد.

با وجود اعلام مبلغ وام، هنوز جزئیاتی مانند بانک‌های عامل، مدارک ضمانت، نحوه اعتبارسنجی و زمان دقیق پرداخت تسهیلات به‌صورت کامل اعلام نشده است؛ بنابراین ثبت اطلاعات در سامانه به‌معنای دریافت قطعی وام ۴۰۰ میلیون تومانی نیست.

محدودیت‌های جدید برای خودروهای فرسوده

در مقابل مشوق‌های مالی، آیین‌نامه جدید محدودیت‌هایی نیز برای خودروهای فرسوده در نظر گرفته است. بر اساس اظهارات مسئولان، خودروهای مشمول فرسودگی در صورت ادامه استفاده، اجازه تردد در کلان‌شهرها را نخواهند داشت و نقل‌وانتقال و تعویض پلاک آنها نیز با محدودیت مواجه خواهد شد.

این مقررات تنها خودروهای شخصی را شامل نمی‌شود و تاکسی‌های اینترنتی، ناوگان حمل‌ونقل عمومی، خودروهای خدماتی و خودروهای باربری را نیز دربر می‌گیرد.

مالکان خودروهای فرسوده برای ادامه برخورداری از سهمیه سوخت باید اطلاعات خود را در سامانه مربوط ثبت کنند، اما این ثبت‌نام مانع اعمال محدودیت تردد در کلان‌شهرها نخواهد شد.

هدف؛ افزایش اسقاط و کاهش مصرف سوخت

یکی از اهداف اصلی اصلاح آیین‌نامه، افزایش ظرفیت اسقاط خودروهای فرسوده است. طبق برنامه هفتم توسعه، هدف‌گذاری اسقاط سالانه ۵۰۰ هزار دستگاه خودرو انجام شده است.

مسئولان، کاهش مصرف سوخت، کاهش آلودگی هوا و بهبود ایمنی ناوگان را از مهم‌ترین اهداف این طرح می‌دانند. همچنین بازیافت خودروهای فرسوده می‌تواند بخشی از مواد اولیه مورد نیاز صنایع مانند فلزات، مس و پلیمر را دوباره به چرخه تولید بازگرداند.

در مجموع، آیین‌نامه جدید تلاش می‌کند با ترکیب وام کم‌بهره، ارزش گواهی اسقاط و حذف قرعه‌کشی، مالکان را به جایگزینی خودروهای فرسوده ترغیب کند؛ هرچند با توجه به قیمت خودروهای جدید و مبلغ اقساط، میزان اثرگذاری واقعی این مشوق‌ها همچنان به شرایط فروش خودروهای جایگزین و جزئیات اجرایی تسهیلات بستگی خواهد داشت

محدودیت‌های جدید برای خودروهای بالای ۲۰ سال

براساس آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، خودروهای سواری بنزینی با عمر بیش از ۲۰ سال به‌عنوان خودروی فرسوده شناخته شده و مشمول محدودیت‌های جدید خواهند شد.

مهم‌ترین این محدودیت‌ها عبارت‌اند از:

• حذف سهمیه بنزین یارانه‌ای: صدور یا فعال‌سازی کارت سوخت این خودروها تنها در صورت ثبت‌نام مالک در سامانه جایگزینی خودروهای فرسوده امکان‌پذیر است.

• محدودیت فعالیت حمل‌ونقل: خودروهای بالای ۲۰ سال اجازه فعالیت در تاکسی‌های اینترنتی، حمل‌ونقل عمومی و خدمات حمل بار و مسافر را نخواهند داشت.

• محدودیت تردد در کلان‌شهرها: تردد این خودروها تحت نظارت دوربین‌های ترافیکی قرار می‌گیرد و می‌تواند مشمول جریمه شود.

• ممنوعیت نقل‌وانتقال: تعویض پلاک و نقل‌وانتقال خودروهای بالای ۲۰ سال در کلان‌شهرها محدود خواهد شد.

هدف این سیاست، کاهش آلودگی هوا، مدیریت مصرف سوخت و افزایش ایمنی ناوگان عنوان شده است. با این حال، موفقیت طرح به ارائه تسهیلات و مشوق‌های کافی برای اسقاط و جایگزینی خودروهای فرسوده وابسته است؛ در غیر این صورت، اجرای آن می‌تواند فشار اقتصادی بیشتری به مالکان خودروهای قدیمی وارد کند.